شهید هاشمی نژاد نماد مظلومیت
21 بازدید
موضوع: رجال و تراجم
نحوه تهیه : فردی
تعداد شرکت کننده : 0

شهيد هاشمي نژاد نماد مظلوميتند...

حضرت آقا به طلاب انقلابي توصيه مي‌فرمودند در درسهاي هاشمي‌نژاد شركت كنيد و شركت ما در درس رسائل ايشان ارتباط بيشتر را رقم زد. تدريس استاد هاشمي‌نژاد ويژگي‌هاي خاصي داشت. بيان شيوا، اشراف و احاطه ايشان به درس، فهم درس را براي ما آسان مي‌كرد.

 

حجت الاسلام والمسلمين عبدالرضا ايزدپناه، عضو هيأت امناء دفتر تبليغات اسلامي و از اساتيد حوزه علميه قم مي باشند كه علاوه بر تأليفات متعدد، سعادت شاگردي استاد مبارز و انديشمند شهيد سيد عبدالكريم هاشمي نژاد را در كارنامه تحصيلي خويش دارد، آنچه در پي مي‌آيد گفتگوي است صميمانه، با اين فاضل فرهيخته، درباره‌ي شهيد متفكر هاشمي نژاد.

 

ـ جناب استاد ايزدپناه با تشكر و امتنان از حضرتعالي كه قبول زحمت فرموديد تا پيرامون شخصيت فرا شمول روحاني مبارز استاد هاشمي نژاد با ما به گفتگو بنشينيد استدعا دارم براي آغاز گفتگو شيوه آشنايي خويش با شهيد هاشمي نژاد  و دروسي را كه در محضر ايشان تلمذ فرموديد را بيان فرماييد؟

بنده نيز متقابلاً از جنابعالي، امور ايثارگران حوزه علميه خراسان، كه خداوند توفيق خدمت به ايثارگران روحاني را برايتان مقرر فرموده تشكر مي‌كنم. بي‌ترديد اين خدمت پاداش عظيم دنيوي و اخروي ‌را براي شما رقم خواهد زد. و اظهار خرسندي كنم از اين كار ارزشمندي كه در راستاي شناساندن علماء و بزرگان حوزه علميه كهن خراسان صورت گرفته است. بويژه مبارزان شهيد انقلاب، ايثارگران، و تمام روحانيت عزيز كه با درك موقعيت زماني در راستاي اعتلاي ايران نقش آفريني كردند، كه بي‌شك دستاورد اين رويكرد ارزشي واحد شما همه را منتفع خواهد كرد به ويژه واكاوي در شخصيت مبارز، متفكر، هاشمي نژاد كه به عقيده بنده نماد مظلوميتند؛ اين روحاني مبارز وشهيدي كه در تحقق انقلاب امام نقشي اساسي و برجسته داشت. شايد اين مظلوميت متأثر از شخصيت بي ريا و بي تظاهر اين شهيد والا مقام باشد. هاشمي نژاد عاشق اسلام، ايران و خدمت بود، خدمت خالصانه فارغ از هواهاي تبليغاتي و رسانه‌اي. شايد خود اين مبارز شهيد هم خواهان تسرّي اين سلوك به بعد حياتشان بوده‌اند تا خدمات خالصانه و ابعاد گوناگون شخصيت شان خيلي بازگو نشود كه البته ما وظيفه داريم جهت الگو سازي اين تأمل و واكاوي را داشته باشيم.

اجازه بدهيد نحوه‌ي آشنايي را من به تعبيري ديگر بيان كنم كه چه وقت محبت ايشان در قلب من جاي گرفت كه اين خود شايد همان آشنايي باشد.

من 12 سال بيشتر نداشتم به ياد دارم كه در بازار قديم دور حرم مطهر رضوي تجارت خانه‌اي بود كه من در آنجا شاگردي مي‌كردم، مقابل مسجد گوهرشاد، اول خيابان تهران آن روز و امام رضاي امروز مدرسه آيت الله ميلاني نيز بود، كه برخي از فضلا و طلاب براي رفتن به اين مدرسه گاه از اين مسير عبور مي‌‌كردند، و البته دفتر حضرت آيت الله فقيه سبزواري هم در اين مسير بود، كه اين دو پايگاه ديني باعث شده بود ما اين عزيزان را رؤيت كنيم.

نوجواني 12،13ساله بودم كه شيفته سادگي و بي پيرايگي اين فضلاء و طلاب شده بودم. ولي هيچ شناختي از اين قشر نداشتم. كه روحاني كيست؟ روحانيت چيست؟ اما علي رغم اين امر، علاقمند به روحانيت بودم. يك روز يك روحاني را در حال تردد  از مقابل تجارت خانه ديدم كه جاذبه ايشان باعث شد با نگاه تعقيبش كنم. پياده رو شلوغ بود از مقابل اين سيد بزرگوار دو خانواده در حال نزديك شدن به ايشان بودند، ديدم كه اين سيد به پهلو ايستاد تا اين خانواده به راحتي عبور كنند، اين روحاني بزرگوار را نمي‌شناختم ولي محبت او به دلم نشست، خيلي دوست داشتم بدانم اين روحاني كيست ولي به خاطر نوجوان بودن و عدم ارتباط با مدارس علميه و روحانيت اين مهم حاصل نشد، گرچه من پي پاسخ اين سؤال خود بودم.

شروع طلبگي بنده از مدرسه نواب بود، اولين سؤالي كه از هم اتاقيم كه از فضلاء مدرسه نواب بود پرسيدم، اين روحاني بزرگوار با اين ويژگي‌ها كيست؟ ايشان پاسخ دادند استاد هاشمي نژاد هستند. و يكي از تأليفات ايشان را كه كتابي وزين بود به من معرفي كردند، كه اين كتاب بيانگر آينده نگري و سبقت از زمان و ژرف انديشي اين مجاهد فرزانه است، و اين علاقه ناگسستني مريد و مراد حادث شد و از آن پس به دنبال آثار مكتوب استاد بودم. اين اثر كتاب "درسي كه حسين (ع)  به انسان‌ها آموخت" بود. استاد تحليل‌هاي بسيار ژرف و عالمانه‌اي از واقعه عاشورا و حضرت امام حسين(ع)  را به خواننده ارائه مي‌دهد، كه علي رغم تأليفات فراواني كه در اين باب پس از اين كتاب صورت گرفته، هنوز برتري‌هاي كتاب استاد غير قابل انكار است. از آن به بعد سخنراني‌هاي ايشان را گوش مي‌كردم و اهتمام داشتم محل‌هاي سخنراني استاد را آگاه شده و براي بهره گيري شركت نمايم.

اولين برخورد با استاد در مسجد ملاهاشم صورت گرفت، آن زمان آيت الله مرواريد اقامه نماز مي‌فرمودند. آن روز شهيد والا مقام هاشمي نژاد وارد مسجد شدند و انتهاي مسجد جاي گرفتند. فرصت را مغتنم شمردم خدمتشان رسيدم.  بعد از سلام و عرض ارادت از ايشان پرسيدم اين درسهايي كه ما مي‌خوانيم (جامع المقدمات، سيوطي ...) ‌به چه كار مي‌آيد؟ و مي‌خواهيم به آموختن آنها چه كنيم؟ اين سؤالها زماني دغدغه من بود كه دو سال از طلبگي من مي‌گذشت، شايد به خاطر مطالعات زيادي كه داشتم اين سؤالها بوجود آمده بود، مثل دانش آموختگان دانشگاهي كه وارد حوزه علميه مي‌شوند و سؤالات متعددي دارند، ما نيز سؤالهايي داشتيم كه در پي جواب بوديم.

ايشان در پاسخ به سؤالات من فرمودند؛ صرفيون چنين مي‌كردند، ما نيز چنين كنيم، گفتم: آقا اينكه تابع نظر صرفيون باشيم كه رفع تكليف از ما نمي‌كند فرمودند: اين پيروي از صرفيون جهت پاسداشت مقام علمي آنهاست و تسلط بر مباني صرفي، اين شيوه آموزشي متداول در حوزه محصول قرنها تحقيق و تجربه است و نمي‌شود به سادگي آن را كنار گذاشت و همين سيستم آموزشي بزرگان و فقيهان كثيري را بوجود آورده و جالب توجه اينكه سالها بعد همين سؤال را از آيت الله فلسفي پرسيدم. يك روز در درس مكاسب ايشان از وي پرسيدم: استاد اين مكاسبي كه ما مي‌خوانيم به چه كار مي‌آيد، حال آنكه در بازار كسب هيچ يك از اين احكام پياده نمي‌شود استاد فرمود، اساتيد اين احكام را سينه به سينه منتقل كرده‌اند و ما نيز اين تكليف را انجام مي‌دهم و انشاء‌الله امام زمان(عج) زمينه تحقق و اجراي دقيق احكام را فراهم خواهد نمود.

و در كنار آشنايي با اين بزرگان افتخار آشنايي با مقام معظم رهبري نيز حاصل شده بود، و بنده هم افتخار داشتم در درس تفسير معظم له شركت كنم. خيلي‌ها مريد حضرت آقا بودند و از نور وجود و علم وي بهره مي‌بردند. حضرت آقا جاذبه عجيبي داشتند، انسان مجذوب ايشان مي‌شد و از همين رو كلاس درس و محضر ايشان غالباً مملو از شاگردان و ارادتمندان ايشان بود. يك روز حضرت آقا در كلاس تفسيرشان خطاب به ما فرمودند كه با هاشمي‌نژاد رفت و آمد كنيد، به ياد دارم كه به اتفاق آقاي نقي‌زاده برنامه ريزي كرديم كه برويم خدمت ايشان و تصميم گرفتيم آقاي عاشوري كه به زعم ما نياز به موعظه و هدايت داشت را هم با خودمان همراه كنيم، تا استاد هاشمي‌‌نژاد موعظه و هدايت نمايند. (شايد اين خاطرات را آقاي نقي زاده هم بازگو كرده باشد) ايشان ارتباط هم برقرار كردند و خيلي كار كردند براي هدايت عاشوري ولي موفق نشدند، همانگونه كه آقا فرموده بودند كه من شهيد هاشمي‌نژاد، شهيد بهشتي و برخي ديگر را آوردم تا شايد اين آقا از مسيرش برگردد ولي اين امر محقق نشد.

حضرت آقا به طلاب انقلابي توصيه مي‌فرمودند در درسهاي هاشمي‌نژاد شركت كنيد و شركت ما در درس رسائل ايشان ارتباط بيشتر را رقم زد. تدريس استاد هاشمي‌نژاد ويژگي‌هاي خاصي داشت. بيان شيوا، اشراف و احاطه ايشان به درس،  فهم درس را براي ما آسان مي‌كرد.  آن ايام مصادف بود با جريان فيضيه درسال 1354 يكي از همان روزها اطلاعيه‌اي براي من از قم آوردند، و من بعد از درس به استاد هاشمي نژاد اطلاع دادم. ايشان فرمودند اطلاعيه را فردا براي من بياور. چون بيم آن مي‌رفت كه مأموري در لباس روحانيت باشد، فرمودند اطلاعيه را در كتاب رسائل بگذار من بر مي‌دارم. من اطلاعيه را در پاكتي و پاكت را در كتاب رسائل گذاشتم و استاد را مطلع كردم.  داستاني مفصل دارد كه استاد در اين باب سخنراني مبسوطي ايراد فرمودند، و ايشان را عوامل ساواك بازداشت كرده و اطلاعيه را از منزل ايشان كشف كردند.

بعد از آزادي از زندان كه يك سال و نيم مي‌گذشت، منزل ايشان خدمتشان رسيديم. شهيد هاشمي‌نژاد مي‌فرمودند براي آن اعلاميه مرا خيلي اذيت كردند. من به آنها مي‌گفتم در خانه من انداخته‌اند، نمي‌دانم چه كسي.  ايشان مي‌فرمودند گاهي وقتها مي‌گفتم فلاني(ايزدپناه) بيايد اينجا ببيند چه خبر است، تربيت شود و رشد پيدا كند. شهيد هاشمي‌نژاد توصيه‌هاي حكيمانه‌اي را به ما فرمودند كه اگر به زندان افتاديد چه كنيد، روشهاي بازجويي‌ها را طرح مي‌كردند و واكنش‌هاي منطقي را توصيه مي‌فرمودند، و در جريان بازداشت‌هاي گذشته خويش نيز طلاب و روحانيون را رهنمود مي‌فرمودند، كه نيزه ساواك قلب شما و آرمانهاي شما را نشانه رفته است كه اگر مغلوب بازجويي‌هاي آنها شويد و بله بگوييد در قلب شما و آرمانهايتان فرو خواهد رفت، تجربيات خويش و راهبردهاي علمي ارائه مي‌فرمودند.

 

ـ حاج آقاي ايزدپناه؛ به آثار مكتوب شهيد هاشمي نژاد اشاره فرموديد با عنايت به اينكه خود حضرتعالي هم اهل قلم هستيد و آثار فاخري هم ثمره تلاش علمي شماست، رمز ماندگاري تفكر و انديشه‌ي ‌مكتوب شهيد هاشمي‌نژاد و اقبال جوانان و حوزويان به تأليفات ايشان چيست؟

شايد بتوان نگارش را به دو قسم تقسيم كرد، نگارشي كه متأثر از تراوش ذهني نويسنده و عقايد و باورهاي اوست و نگارشي كه متأثر از تحقيق، جمع آوري و چيدمان نگارشهاي ديگران است، كه متأسفانه از اين قبيل نگارشها زياد به چشم مي‌خورد، البته براي شروع حرفه نويسندگي، خوب است ولي نبايستي تداوم يابد.

شهيد هاشمي‌نژاد، زمان شناسي خبره، مردم شناسي بصير و آگاه به نيازهاي فكري و فرهنگي جامعه بود و همه اينها با مسئوليت پذيري ديني و انقلابي شهيد هاشمي نژاد تلفيق مي‌شد و مي‌شد اثري مكتوب كه طبيعي است كه مشتاقان كثيري پيدا خواهد كرد، همچون سخنرانيهاي ايشان. مثلا حادثه عاشورا و سياستهاي غير الهي آن روزگار را به وضع موجود پيوند مي‌زند. اين خود عامل جان گرفتن انقلاب عليه حكومت شاهنشاهي بود همانگونه كه تفسيرهاي مقام معظم رهبري اين ويژگي را داشت.

نكته حائز اهميت ديگر در فعاليتهاي علمي مكتوب شهيد هاشمي‌نژاد، اين است كه در آن برهه زماني، كه نويسندگان روحاني در اقليت بودند، (گرچه در دانشگاه‌ها هم خيلي به چشم نمي‌خورد) چگونه اين قلم روان و فرانظر و قابل توجه شكل گرفته است. از ويژگيهاي تأليفات شهيد هاشمي‌نژاد آن است كه خواننده را اسير خودش مي‌كند و خواننده براي به پايان رساندنش بي‌قراري مي‌كند.

خلاصه پاسخ سوال شما اين كه  ويژگيهاي آثار شهيد هاشمي نژاد، روان بودن قلم، ايمان و اعتقاد به نگارشهاي خويش، تحليل فصيح و عقلاني مباحث، و بهره‌گيري از جاذبه‌هاي فكري و انديشه‌اي، براي هدايت افكار عمومي است.

 

ـ جناب استاد ايزدپناه، شهيدهاشمي‌نژاد شخصيتي مبارز و انقلابي است كه بخشي از عمر مباركشان را در زندان ساواك گذراندند، ممنوع المنبر بودند و در حوزه علميه هم تدريس داشتند، محبوبيت ايشان منحصر به فضلا و طلاب نمي‌گردد و در تمام قشرهاي اجتماعي محبوبيت دارد رمز اين محبوبيت به نظر جنابعالي چيست؟

ايشان يك دين شناس مقيد و ملتزم به احكام دين بود، مسلط بر راويان و عامل به آموزه‌هاي ديني و روايي، كه اين در وعظ‌ها و خطابه‌هاي ايشان كاملاً محسوس است، و ديگر آنكه شهيد هاشمي‌نژاد متفكري صاحب نظر بود و كسي منكر اين حقيقت نبود، و مبارزه براي تحقق آرمانهاي اسلامي و مردم مسلمان ايران باعث محبوبيت شهيد هاشمي‌نژاد در بين تمام قشرها شده بود.

 

ـ  شايد آنچه از زواياي شخصيتي شهيد هاشمي‌نژاد در مقابل آثار قلمي و مبارزات او مورد تغافل قرار گرفته زهد و تقوي ايشان است. در اين باب براي خوانندگان ما نكاتي را كه مي‌دانيد بيان كنيد.

من نيز با اين فرمايش شما موافقم كه به آثار مكتوب و مبارزات شهيد هاشمي‌نژاد اجمالاً توجه شده ولي به زهد و تقوي آن بزرگوار پرداخته نشده است. عرفا ايده‌اي دارند كه مي‌فرمايند هر اسمي كه براي سالك تجلي پيدا كند، اسماء ديگر در پرتو آن كم رنگ مي‌شوند، نه اينكه گم شوند.

ايشان در حوزه خطابه و مبارزات درخشيده بودند مثل خطيب شهير فلسفي، ايشان در علوم حوزوي عالم بودند ولي نام محمد تقي فلسفي خطابه‌هاي ايشان را به اذهان تداعي مي‌كند؛ يا كساني مانند مرحوم راشد،  مرحوم اشراقي يا مرحوم شوشتري كه مجتهد بوده اند ولي بنابرتكليف به وعظ و خطابه مشغول بودند و آنان را واعظ مي‌شناختند.

شهيد هاشمي‌نژاد ارتباطات اجتماعي قوي و خطابه‌هاي فصيح و تأثيرگذاري داشته و مبارزي اثر بخش بودند به همين دليل با اين ويژگيها معرفي شده‌ و شناخته شده‌اند، و ابعاد اخلاقي و شخصيتي ايشان مورد غفلت قرار گرفته است. حتي خيلي از زواياي شخصيتي حضرت امام (ره)  نيز مورد غفلت قرار گرفته است. اظهار نظرهاي برخي، بعداز حادثه 15 خرداد متأثر از عدم شناخت امام بود. شهيد هاشمي نژاد محبتش در قلبهاي تمام اقشار مي‌نشست. چون صفات و سجاياي اخلاقي فراواني در شخصيت ايشان مشهود بود. صفاي شهيد هاشمي‌نژاد را هيچ كسي نمي‌تواند كتمان كند.

 

ـ با عنايت به اينكه حضرتعالي فاضلي صاحب نظر و مبارزي انقلابي بوده‌ايد كه حوزه علميه مشهد و حوزه‌هاي علميه را خوب مي‌شناسيد، چه بايد كرد كه حوزه‌هاي علميه شاهد رويش‌ هاشمي‌نژادها باشند.

بحمداله من شاهدم كه حوزه علميه قم، مشهد و ساير نهادهاي حوزوي حركتهاي خوبي را شروع كرده‌اند. ولي نوع فعاليت نخبگان حوزوي با زمان شهيد هاشمي‌نژاد قدري متفاوت است. آن زمان شهيد متفكر هاشمي نژاد به بسياري از دغدغه‌هاي آنروز در قالب پرسش‌ و پاسخ و كتابت پاسخ مي‌گفتند و هاشمي‌نژادهاي امروز بايستي در صحنه آسيب هاي رسانه‌اي و نرم افزاري، اينترنت و بدعتها و تحريفها پاسخگوي ذهن خلاق و كاوشگر نوجوانان و جوانان باشند.  اشراف به دنياي مجازي و جنگ نرم، جزو ضرورتهاي مقابله با هجمه‌هاي دشمنان نظام است. امروز بايد تبليغ با زبان روز باشد و متناسب با هجمه‌ها و نيازهاي جامعه. به فضل پروردگار بر اين عقيده‌ام كه فضلاي زيادي هستند كه هاشمي‌نژادهاي زمان خواهند شد و اين 5، 6 سال ديگر مشاهده خواهد شد. به بركت انقلاب امام، شاهد دستاوردهاي بزرگي در ايران هستيم؛ ولي معمولاً بدي‌ها زودتر چشمان ما را خيره مي‌كند. از كنار ده‌ها خانم محجبه رد مي‌شويم حرفي نمي‌زنيم و يكي دو خانم بد‌حجاب مي‌بينيم مي‌گوييم حجاب از بين رفته.

امروز حوزه‌هاي علميه به بركت انقلاب خيزش بسيار خوبي داشته‌اند و افق حوزه‌هاي علميه به خواست خداوند، روشن است. امروز آثار مكتوب و نرم افزاري ديني، محصول حوزه و نهادهاي حوزوي است. اين‌ها محصول تلاش اين قشر تأثير گذار جامعه است.

اجازه بفرماييد، نكته‌اي برايتان بازگو كنم. يك آقايي مأمور شده بود به يكي از كشورها براي تبليغ برود. ايشان ناراحت بود و مي‌گفت نمي روم. ناراحت شدم، گفتم تبليغ دين تكليف ما طلبه هاست، باور كنيد ما قبل از انقلاب براي تبليغ به روستاها مي‌رفتيم. ساواك اجازه نمي‌داد. با اصرار ماندگار كه مي‌شديم، جايي براي سكونت نداشتيم. مي‌رفتيم درمسجد سكونت مي‌كرديم يا در كلاس مدرسه‌اي، برف، سرما و مشكلات فراواني كه وجود داشت، يادم نمي‌رود وسايل گرما‌زا درمسجد و مدرسه نبود كيف و چمدان خويش رو باز مي‌كرديم و همه لباسها را تن مي‌كرديم و روي همه آنها قبا مي‌پوشيديم كه از سرماي شديد مريض و تلف نشويم و امروز با همه اين امكاناتي كه به بركت انقلاب بوجود آمده ناشكري مي‌كنيد؟

حال كه شاهد بيداري اسلامي هستيم، اگر چند هزار مُبلغ فاضل داشتيم كه در كشورهاي اسلامي نقش آفريني مي‌كردند اين روند بيداري قطعاً شتاب محسوس مي‌گرفت. با همه اين دغدغه‌ها امروز هم هاشمي‌نژادهاي امروز نقش آفريني خواهند نمود.

جناب استاد ايزدپناه سپاسگذاريم از حضرتعالي كه در اين مصاحبه شركت فرموديد. ازدقت نظر و صبر و حوصله جنابعالي نهايت تشكر را داريم.

من هم از شما تشكر مي كنم كه اين فرصت را در اختيار ما قرار داديد تا پيرامون شخصيت ارزشمند شهيد هاشمي‌نژاد به قدر وقت و ضرورت به گفتگو بنشينيم. اميدوارم كه رهرو راستين شهدا باشيم.

تصاویر
آدرس اینترنتی